Category Archives: Tier 2

Vaishyas en Brahmins

varnasystem

Ok, iets schrijven….

Het is publiek geheim dat niemand geïnteresseerd is in de angst, luiheid, kommer en kwel achter de artiest. Fresku is niet voor niets sinds Gino Pietermaai over z’n hoogtepunt heen.

Kop op jongen, even serieus…

Een ideale samenleving heeft een zo laag mogelijke tijds-preferentie, wat zoveel betekent als dat de samenleving duurzaam is. Inherent aan een duurzame samenleving is orde zoals die in het Indische caste-systeem. Men kent zijn plek, men weet wat van hem/haar verwacht wordt. Op het moment dat men dat niet meer weet vallen pilaren van de samenleving weg – als vuistregel is verandering schadelijk voor de mens. Tegelijkertijd is verandering moeilijk tegen te houden en bovendien lang niet altijd wenselijk. Mens laat zich moeilijk in een hokje passen. Wie zijn wij om de fantasie van de mens klein te houden?

Nou, wij zijn Brahmins. Wij beweren de ultieme eindfantasie van de menselijke samenleving in gedachten te hebben. Wij beweren een bouwplaat te hebben voor de menselijke samenleving in dezelfde zin dat Apple een bouwplaat heeft voor de Macbook. Zo is immers de rol van de Brahmin: wij zijn de spirituele caste, de caste die richting geeft aan andere castes middels geloofsbelijdenis. Noem ons zoals je wilt; shamans, priesters, dominees, profeten of tovenaars, het resultaat is hetzelfde. We leven in onze eigen wereld; een abstracte wereld, eentje waarin aan alles wordt getwijfeld maar waarin tegelijkertijd alles zijn eigen plaats heeft. Als dat paradoxaal klinkt – mooi.

Elke Yin heeft zijn Yang en dat geldt ook voor Brahmins. Het is waar dat alles voorbij gaat (abstract), maar het is net zo goed waar dat een huis staat als een huis (concreet). Tegenover de denkers staan de doeners, die ik hier voor het gemak samenvat als de Vaishyas. Vaishyas zijn doeners – zij willen bouwen, werken, bezig zijn! Zij zijn pas tevreden als het vuil onder hun nagels uitpuilt en het zweet hen in de ogen druppelt. Zij hebben geen tijd voor zweverige denkerij, zij zien er het nut niet van in. Vertel ze liever iets praktisch, iets waar ze wat aan hebben.

Onder zelfverzekerde Brahmins is het publiek geheim dat een Vaisya ondanks al z’n protesten een volgeling van de Brahmin is. Een Vaisya die Brahmins afzweert opereert als Michael Corleone in the Godfather – hij is een machtige zelfgemaakte man, maar eenzaam en verdwaald van binnen. Een niet-sociopatische Vaisya bereikt onvermijdelijk het punt waarop hij zich gaat afvragen WAT hij nou met z’n succes wilt doen. ‘Ok, ik ben rijk. Wat nu?’ Het is op dit punt dat hij naar de dominante Brahmins in de samenleving keert, op dit moment de progressieven. Zie de min of meer mislukte miljarden filantropie van Bill Gates en Mark Zuckerberg. Ironisch: in hun geldgesmijt zien de Brahmin hun eigen status gevalideerd.

Nu, het laatste en belangrijkste punt van deze post is het volgende: net zo goed als dat Vaisyas Brahmins volgen, volgen Brahmins Vaisyas. Yin en Yang. We kunnen zeggen dat uiteindelijk slechts God bestaat (abstract), maar we kunnen net zo goed zeggen dat uiteindelijk slechts Gnon bestaat (concreet). Het enige dat telt, dat Echt is, is datgene dat we met onze handen kunnen voelen. Een goede denker bereikt onvermijdelijk het punt waarop hij is uitgedacht en waarop hij zich gaat afvragen WAT hij nou met z’n succes wilt doen. ‘Ok, ik snap het grote plaatje. Wat nu?’ Alleen de Vaisyas weten dat…

Ik geloof dat George RR Martin een keer schreef over de jongen die jarenlang alleen maar boeken las en op zichzelf was. Op een dag sloeg hij z’n laatste boek dicht en werd hij soldaat. Zelfde verhaal.

Advertisements

Het Plafond van Zelf-Ontwikkeling

Ik wou dit eigenlijk op m’n typemachine schrijven maar bedacht me toen: waarom niet hier? #YOLO.

De laatste tijd loop ik aan tegen iets wat ik het plafond van zelf-ontwikkeling noem. Ik meen dit plafond te herkennen bij anderen om mij heen maar ik kan alleen mijn eigen ervaring goed vertellen. Dus bij deze mijn gedachten.

De meeste mensen zijn om wat voor redenen dan ook niet geïnteresseerd in zelf-ontwikkeling als kennisgebied. Ze vinden zelf-hulp gurus raar, ze hebben een leven lang slechte ervaringen  met nieuwjaarsvoornemens achter de rug of ze vinden de mensen die het wel serieus nemen eng. Ik daarentegen was gefascineerd.

Als je de ideeën en subcultuur die om ZO (en daarbij includeer ik game!) zit serieus neemt kun je heel anders tegen je leven aan gaan kijken. De verzameling informatie vanuit RSD, inner circles, Tony Robbins, zelf-hulp boeken, nieuwe vrienden en nieuwe relaties verandert je. Zelf Ontwikkeling is een Hero’s Journey; je eindigt als een ander persoon dan dat je begon. Je verlaat bekend gebied. Je ontmoet mentors. Je maakt nieuwe vrienden, nieuwe vijanden. Je verslaat innerlijke demonen. Tijdens dit alles maak je allerlei emotionele ups en downs mee, al helemaal als je hard werkt aan je game – ik heb een paar belachelijke avonturen beleefd tijdens nachten stappen.

Na verloop van tijd voel je hoe je bent gegroeid. Je voelt je capabeler, rustiger en doelsgezinder. Je kijkt anders tegen zaken aan, vraagt je af waarom je je ooit zoveel zorgen hebt kunnen maken om zulke onbelangrijke dingen. Je hebt routines opgebouwd: je sport, je leest, je werkt en je sociale kring is gezond. Nu komt er nooit een moment waarop iemand je feliciteert en vertelt dat je het snapt, maar op een gegeven moment weet je dat je de puzzel hebt uitgevogeld. Dat is een fijn moment.

Maar… Wat komt er daarna? Op een gegeven moment heb je het allemaal wel weer gezien. Dat is het plafond van ZO.

Het plafond van ZO is het punt waarop je jezelf langere tijd met zelf-ontwikkeling bezig hebt gehouden totdat je er op een gegeven moment… Soort van klaar mee bent. Niet in de zin dat je je geloof in ZO kwijt bent – integendeel, ik ben er meer dan ooit van overtuigd dat zelf-ontwikkeling werkt, dat het een bestaand fenomeen in het leven is waar men zich mee bezig kan houden. Tony Robbins heeft ondanks z’n overcharismatische praatjes gelijk: you can change your life! Maar als die verandering je op een dag min of meer gelukt is – wat dan? Je hebt het ‘succes-spel’ uitgespeeld, de credits rollen voorbij. Is dit het dan? IS DIT ALLES?

Ja, dit is alles. Dit is het plafond aan zelf-ontwikkeling. Je zou jezelf nog -veel- verder kunnen pushen; nóg strenger eten, nóg vaker mediteren…. Hel, voor mijn part ga je experimenteren met supplementen en micro-drugs. Maar je hebt het punt van verminderd rendement {point of diminishing returns} bereikt: je bent gedisciplineerd genoeg voor een genetisch succesvol leven. Meer discipline voorbij dit level draagt niet bij aan je geluk, in dezelfde zin dat meer geld voorbij een bepaald level niet bijdraagt aan je geluk. In South Park termen jagen deze lui het heroïne draakje achterna:

Het is op dit punt dat ik persoonlijk ga sleken {slacken}. Jointje, twitch tv & wat porno. Ik bedoel, waarom niet? Ik heb m’n zaakjes op orde toch? Waarom meer? Mijn lichaam kan de motivatie gewoonweg niet opbrengen. De standaard ZO respons is nu: ‘Je hebt limiting beliefs! Jij BENT je lichaam en jij bepaalt je motivatie! Wil je nou die übermensch zijn of niet?’ Maar dat houdt geen stand. De übermensch is geen ideaal om in te geloven, het is een truukje, een vorm van meesterschap. De queeste naar het perfecte succes is de queeste naar de heilige graal. Spoiler alert: ze bestaan niet en je blijft je hele leven tevergeefs zoeken. Wat geenszins m’n sleekgedrag goedpraat – ZO zit inmiddels zo in m’n persoonlijkheid dat ik alsnog m’n negatieve gewoontes zal proberen weg te werken. Maar ik doe het als een extraatje, met opgetrokken wenkbrauwen en grijns op m’n smoel.

Het narcisme van de massa

We hebben met z’n allen een fout gemaakt.

Geen grove fout ofzo. Hij staat in een boekje dat je waarschijnlijk nog nooit gezien hebt: de DSM 4, ofwel de Diagnostic Statistic Manual of Mental Disorders, ofwel het handboek voor wat normaal en wat abnormaal gedrag is. We hebben het over narcisme.

We denken allemaal dat we geen narcisten zijn.

Mensen vergissen zich in de DSM diagnostiek omdat die specifiek zegt dat je ‘delusies van grootheid’ moet hebben. “Oh dat heb ik niet” zeggen we en we gaan verder met ons leven. In werkelijkheid maken we deel uit van de meest narcistische generaties in eeuwen. Álles staat in het teken van ons ego, alles wat we doen hangen we op aan een niet-bestaande identiteit die we hebben gecreeërd.

In de kern is het narcistisch ego de hoofdrolspeler in z’n eigen film. Voor een narcist dient ALLES als extensie van die film: baan, huis, auto, vrienden, kinderen, familie. Alles is een reflectie van de narcist zelf. Een narcist is publiekelijk niet snel van z’n stuk te krijgen want zij kent haar rol en speelt die goed. Maar probeer door te dringen tot wat er onder die rol zit en je merkt tot je schrik er niks is. Een zwart gat. De narcist leeft z’n imago, hij leeft het idee van de identiteit die hij zich over de jaren heeft aangemeten. Maar daaronder zit niks.

Zorg dat je het de narcist niet in z’n gezicht zegt. Niemand zegt hardop tegen de keizer dat hij geen kleren aanheeft.

Narcisme is zo doordrenkt in onze cultuur dat voornamelijk narcisten de hoofdrollen spelen in onze bioscoopfilms. Inwisselbaar voorbeeld zijn de Sherlock Holmes films met Robert Downey Junior. De mindfuck is niet dat Downey’s karakter narcistisch is maar ook z’n doktervriend Jude Law, z’n soort-van-vriendin, z’n antagonist en eigenlijk iedereen in de film. Niemand heeft een echte band met elkaar: alle acteurs spelen een rol die speelt dat ‘ie een betekenisvolle emotionele connectie kan opbouwen. Downey’s Holmes en Law’s Watson zijn vrienden dóór hun narcisme heen: ze gebruiken de vriendschap om zichzelf te bevestigen als hoofdrolspeler in hun eigen film. Zo’n vriendschap heeft onbewust altijd een ongemakkelijke frictie, alsof je samen aan het masturberen bent. Goed, soms is samen masturberen leuker dan alleen masturberen. Maar weer, dat is hetzelfde als tegen de keizer roepen dat het best gaaf van hem is dat hij zo in z’n naakie rond durft te lopen. Wordt niet op prijs gesteld.

((PS: Credit waar credit due: ik heb eerder wel eens gezegd dat ik veel kopieer van anderen (of mooiere proza: ik sta op de schouders van reuzen). De reus die deze post heeft praktisch heeft geschreven is thelastpsychiatrist.com. ))