De redding komt niet van artiesten

RATm

Ik was vroeger groot fan van Rage Against the Machine. Harde drums, Tom Morello shreddend op z’n gitaar en Zack de La Rocha schreeuwend in de mic: “FUCK YOU I WON”T DO WHAT YOU TELL ME” Die gasten snáppen het, dacht ik terwijl ik met oordoppen in headbangend naar school fietste.

Vroeger dacht ik dat artiesten via hun kunst de limitaties van de normale dialoog ontstegen. Muziek in het bijzonder had iets magisch dat boven de sleur van het ‘alledaagse’ stond. Als logisch gevolg kreeg de boodschap van die muziek ook iets magisch: Kurt Cobain snapte mijn teenage angst. Tool snapte het existentiële vacuüm in mijn ziel. RATM snapte de leugens van het systeem.

Vandaag de dag ben ik sceptischer. Sterker nog, ik ben m’n vertrouwen kwijt in de waarheid van de artiest. De artiest is de zoveelste persoon die van z’n sokkel is gevallen. Waarom?

Een artiest en zijn kunst bestaat niet in een vacuüm. Integendeel: een succesvolle artiest leeft bij gratie van z’n publiek. Dat wil niet zeggen dat je niet als van Gogh door het leven kan gaan als onbegrepen genie, maar als levende artiest is dit irrelevant. De succesvolle artiest heeft een publiek en JIJ bent dat publiek. Zijn boodschap is voor JOU bedoeld – als je het ontvangt dan is het voor jou. Je kan niet om deze connectie heen stappen; de artiest maakt zijn werk voor zijn publiek zoals het publiek het werk van de artiest consumeert.

Het succes en daarmee de reikwijdte van de artiest is dus onlosmakelijk verbonden met diens publiek. Wat bedoel ik daarmee? Laten we RATM als voorbeeld nemen. RATM maakt muziek met een diepere boodschap – ze verspreiden een ideologie. Fans van RATM identificeren zich met deze boodschap; ze houden van RATM omdat deze verwoorden wat zijzelf denken. Tussen alle commerciële bullshit is er in ieder geval nog RATM, denkt de fan. Zij zijn echt.

Nu komt hier de mindfuck. De reden dat de fan van RATM houdt is niet vanwege hun echtheid. Of RATM wel of niet de waarheid spreekt maakt bijzonder weinig uit voor hun publiek. Veel belangrijker is de emotionele identificatie die hun muziek biedt. Als jij een woede tegen autoriteit herbergt vormt RATM de ideale muziek om dat deel van je identiteit te uiten. Het ‘magische’ in hun muziek zit ’em niet in de puurheid van hun boodschap; het zit ’em in de opgekropte emotionele energie van de luisteraar!

En zo gaat het met alle artiesten. Justin Bieber vormt emotionele identificatie voor tienermeisjes die hun verliefdheid kwijt willen. Ben Howard doet hetzelfde voor iets oudere vrouwen en ook voor mannen die zich identificeren met een ‘diepere’ kant van zichzelf. Snoop Dogg is emotionele identificatie voor mannen die Gangsta willen zijn. Eminem is emotionele identificatie voor boze witte mannen die Gangsta willen zijn. Etcetera etcetera etcetera.

Artiesten zijn het product van hun tijd. Het gedachtegoed van onze tijd stinkt, ergo het gedachtegoed van onze artiesten stinkt. Geen duidelijker voorbeeld dan briljant entertainer / mislukte denker Russell Brand.

Een artiest is een entertainer, niks meer niks minder. Schoenmaker blijf bij je leest.

Advertisements

One thought on “De redding komt niet van artiesten

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s